strzałka w prawoStart arrow Wystawy on-line arrow Z historii piotrkowskiego rzemiosła 13-11-2019  
obrazek nagłówkowy
StartAktualnościHistoriaZasób archiwum Wystawy on-line

bip

logo 90 lat archiwum w piotrkowie
90 lat Archiwum Państwowego w Piotrkowie Trybunalskim

zasoby
Piotrków
Tomaszów

archiwa rodzinne

facebook

Inicjatywa Obywatel

Z historii piotrkowskiego rzemiosła Drukuj E-mail
    Początek rzemiosła piotrkowskiego przypada na wiek XIII. Dane z 1397 r. jak również późniejsze wskazują, że podczas lokacji wójt miasta otrzymał 1/6 z opłat od jatek rzeźniczych, kramów piekarskich i szewskich. Do końca XIV wieku pojawiają się imienne wzmianki o reprezentantach poszczególnych zawodów. Do najstarszych cechów w Piotrkowie należał cech szewski. Wiadomo bowiem, że już w XIV wieku szewcy posiadali nadane im przez władców przywileje.
    Dalszy rozwój rzemiosła związany był z lokalizacją w mieście obrad sejmu walnego oraz Trybunału Koronnego. W XV wieku powstały cechy kuśnierzy, szewców, kowali i ślusarzy. Zmiany polityczne będące efektem II rozbioru Polski spowodowały stagnację gospodarczą, a co za tym idzie upadek rzemiosła. Sytuacja ta jednak nie trwała długo, ponieważ już na przełomie lat 1793/94 liczba zawodów rzemieślniczych wzrosła.
    Okres Królestwa Polskiego charakteryzował się znacznym ożywieniem gospodarczym, które doprowadziło do dalszego wzrostu liczebnego rzemiosła.
    Do okoliczności sprzyjających rozwojowi zaliczyć trzeba niewątpliwie okresy kiedy Piotrków, w wyniku reform administracyjnych awansował do miana miasta gubernialnego. Łączyło się to ze wzrostem liczby ludności oraz  zapotrzebowania na usługi i artykuły wytwarzane przez rzemiosło.  
    W okresie międzywojennym, pomimo spadku Piotrkowa do rangi miast powiatowych, odnotowano powolny rozwój tej gałęzi działalności gospodarczej.   
    W latach tzw. „Polski Ludowej” rozwój prywatnej inicjatywy napotykał na liczne ograniczenia. Dotyczy to głównie lat 50-tych i 60-tych. W 1949 r., na 542 zakłady wytwórczo-handlowe zarejestrowane w Piotrkowie, w rękach prywatnych było 430, w tym 31 masarni, 3 rozlewnie piwa, 4 wytwórnie  wód gazowanych, browar, wytwórnia cukierków i 6 warsztatów cukierniczych. Rozwój handlu i rzemiosła prywatnego nie należał do dziedzin które miały sprzyjające warunki do rozwoju w dobie „realnego” socjalizmu. Spowodowane to było głównie barierami ideologicznymi oraz bardzo wysokimi obciążeniami podatkowymi.  Mimo to rzemiosło przetrwało do upadku komunizmu w 1989 r.
    Znaczące zmiany pod względem własnościowym zakładów nastąpiły po 1993 r., kiedy to został wprowadzony Program Powszechnej prywatyzacji. Liczba podmiotów gospodarczych działających na terenie miasta w 1996 r. wynosiła 6529 a dwa lata później 7370 z czego 154 w sektorze publicznym tj. (2%) oraz 7216 w sektorze prywatnym (98%).
    Prezentujemy Państwu wybór zdjęć piotrkowskich rzemieślników z lat 50 tych ubiegłego wieku wykonanych przez miejscowego fotografa i kinooperatora Stefana Dybkowskiego. W obiektywie tego znakomitego i zasłużonego piotrkowianina zostało utrwalonych wielu rzemieślników reprezentujących nieistniejące lub zanikające dziś branże i zajęcia.


        
Modystka Maria Masłowska, zakład
przy ul. Wojska Polskiego 23
      
Kuśnierz Kazimiera Beśka - Bober,
zakład przy ul. Szewskiej 8
 
Naprawa maszyn i urządzeń
Majewski, zakład przy ul. Szewskiej
        
Mechanik samochodowy
      
Fotograf Józef Krawczykowski,
zakład przy ul. Tomickiego
      
Szewc Olejniczak, zakład przy
ul. Wojska Polskiego
       
Stolarz Brzeziński,
zakład przy ul. Zamkowej
        
Rymarz Kazimierz Michalski,zakład
przy ul. Wojska Polskiego 23
        
Krawiec Wnuk
 
Zegarmistrz Józef Rusin,
zakład przy ul. Wojska Polskiego
        
Fryzjer Stanisław Borowski,
zakład przy ul. Słowackiego 3
 
Pracownicy Cechu Rzemiosł
w Piotrkowie min. Leokadia Socha
i Rzepecka
< Poprzedni   Następny >